Ćwiczenie 1. Otwórz nowy dokument w edytorze tekstu. W nagłówku i stopce dokumentu wstaw dowolny tekst. Zobacz, jakie możliwości formatowania nagłówka i stopki oferuje edytor tekstu, w którym pracujesz. Zapisz plik pod nazwą Nagłówek. Jeśli masz problem z rozwiązaniem zadania, skorzystaj ze wskazówki i filmu. Prezentacja „Poznajemy edytor Word” jest zawiera podstawowe informacje o edycji tekstu. Nawigacja pomiędzy slajdami następuje po kliknięciu myszką lub naciśnięciu spacji. Niektóre slajdy zawierają hiperłącza, o których informuje kształt kursora; przybiera on postać „łapki”. Edytor tekstu – Microsoft Word Edytor tekstu Tema: Praca nad dłuższym tekstem - projektowanie konspektu, przygotowanie konspektu w edytorze. Gdy chcesz utworzyć konspekt, rozpoczynasz pracę w widoku konspektu. Ten widok, podobny do widoku normalnego lub widoku układu wydruku, oferuje unikatowy sposób wyświetlania zawartości dokumentu. Widok konspektu może stanowić punkt wyjścia W Edytorze tekstu numery wierszy są umieszczane w oddzielnym polu tekstowym. Są wyświetlane w kolorze szarym. Te numery wierszy można edytować, usuwać i konwertować. Można je edytować podobnie jak zwykły tekst akapitu. Do konwertowania numerów wierszy na zwykły tekst służy menu skrótów Edytora tekstu. Zwykłego tekstu nie można I korekta, i adiustacja dotyczą tekstu już zredagowanego i polegają na wprowadzeniu założeń redakcyjnych lub skontrolowaniu, czy wszystkie założenia zostały wprowadzone poprawnie. Obie czynności powinno się wykonywać na co najmniej dwóch etapach: w edytorze tekstu jeszcze przed składem, a po składzie w plikach pdf lub na wydrukach. W tym rozdziale nauczysz się to robić. Zwróć uwagę, jak wygląda rozplanowanie tekstu i ilustracji w szkolnych podręcznikach i lekturach, obejrzyj czasopisma i gazety. Bardzo często obrazy umieszczone na stronie otoczone są tekstem lub rozdzielają tekst, a czasami są tłem dla tekstu. Wstawiona grafika może być umieszczona w XfBWGY. W serwisie stosujemy pliki cookies. Więcej informacji znajdziesz na stronie polityka prywatności i cookies. Dalsze korzystanie z serwisu bez zmiany ustawień przeglądarki dotyczących plików cookies oznacza, że będą one przechowywane w Twoim urządzeniu końcowym. Zamknij Zapisz się na kurs Microsoft Word online i naucz się tworzyć doskonałe dokumenty! Sprawdź szkolenia i kursy Microsoft Word online i stacjonarne Poznaj program zajęć, ceny i zapisz się na zajęcia przez Internet! Rozwiń Chcesz nauczyć się obsługiwać program Microsoft Word? Znajdź kurs Word online lub stacjonarny, od podstaw po zaawansowane funkcje. Sprawdź terminy wydarzeń poświęconych Microsoft Word, takich jak kursy Word, szkolenia Word oraz webinary, poznaj ich program oraz ceny i zapisz się na zajęcia poprzez darmowe formularze rejestracji internetowej! Zwiń Łódź, 16-17 sierpień 2022 Więcej terminów 1 300 zł Online, 16 maj 2022 669 zł Online, 26-27 październik 2020 Więcej terminów 1 452 zł Warszawa, 17-18 maj 2021 Więcej terminów 790 zł Warszawa, 29-30 październik 2015 620 zł Warszawa, 21-22 czerwiec 2021 Więcej terminów 890 zł Warszawa, 25-26 marzec 2014 840 zł Poznań, 26-27 październik 2015 545 zł Poznań, 11 maj 2016 495 zł Poznań, 6 kwiecień 2016 495 zł Artykuł Kurs Word: naucz się Microsoft Word od podstaw do zaawansowanych funkcji! Chcesz nauczyć się obsługi edytora tekstu Microsoft Word? Znajdź kurs Word online, w tym kurs z certyfikatem, i naucz się tworzyć dopracowane dokumenty tekstowe. Poznaj szkolenia MIcrosoft Word organizowane stacjonarnie w całej Polsce i poznaj zaawansowane funkcje programu MS Word. Sprawdź ile kosztuje kurs Word online lub szkolenie Microsoft Word stacjonarne. Spis treści: Microsoft Word Kurs Word - dlaczego warto? Kursy Microsoft Word - forma zajęć, poziomy zaawansowania Kurs Microsoft Word - program kursu Microsoft Word Czym jest Word? Microsoft Word to najpopularniejszy na świecie edytor tesktu przygotowany przez firmę Microsoft. Word wchodzi w skład pakietu Office 365, a więc najpopularnijeszego pakietu biurowego wykorzystywanego powszechnie na całym świecie zarówno przez firmy prywatne, administrację publiczną, niezależne organizacje i prywatne osoby. Co to jest edytor tekstu? Najprościej ujmując edytor tekstu to aplikacja służąca do tworzenia, edytowania, zapisywania, formatowania, drukowania i udostępniania dokumentów tekstowych. Edytor tekstu chociaż przeznaczony jest do redagowania dokumentów opartych na tekście to może zawierać inne elemtenty, takie jak tabele, wykresy, rysunki, a nawet dołączone obiekty z innych programów. Współczesne edytory tekstu pozwalają tworzyć półprofesjonalne materiały do druku oraz do publikacji w sieci Internet. Kurs Word - dlaczego warto? Edytor tekstowy, taki jak Microsoft Word, przydaje się zarówno w pracy, jak i w wykonywaniu codziennych czynności na komputerze. W edytorze tekstowym możemy tworzyć artykuły, podania, listy motywacyjne i CV, zaproszenia, sprawozdania czy umowy. Edytor tekstu przydaje się również uczniom i studentom do wykonywania prac domowych, pisania wypracowań czy sporządzania notatek na wykładach. W zależności od zastosowania programu Word, niezbędna jest znajomość innych jego funkcji i narzędzi - od najprostszych, po zaawansowane formatowanie dokumentu, tworzenie dokumentów z szablonów czy przygotowywanie materiałów do druku. Z racji swojej popularności i szerokiego zastosowania znajomość programu Microsoft Word jest konieczna niemalże w każdym rodzaju pracy biurowej. Każda osoba, która chce nauczyć się tworzyć i edytować dokumenty tekstowe powinna rozważyć kurs Word, który pozwala poznać możliwości programu od podstaw, aż po zaawansowane funkcje. Kurs Word polecany jest nie tylko początkującym użytkownikom, którzy chcą nauczyć się zasad obsługi programu, zrozumieć jakie możliwości daje oraz rozwinąć kompetencje w zakresie jego używania, ale też dla użytkowników na co dzień pracujących w programie. Zaawansowany kurs Word pozwoli osiągnąć dużo wyższą efektywność pracy w programie, zautomatyzować wiele czynności, dostosować działanie programu do najczęściej wykonywanych zadań i w ten sposób skrócić czas potrzebny na przygotowanie finalnego dokumentu. Warto również pamiętać o kursach z innych programów wchodzących w skład pakietu Microsoft Office 365: kursy Excel kursy PowerPoint kursy Access kursy Office 365 Kursy Microsoft Word - forma zajęć, poziomy zaawansowania Na rynku dostępnych jest wiele rodzajów kursów, szkoleń i warsztatów dotyczących programu Microsoft Word. Najważniejsze z nich to: Kurs Word online - tego typu kurs realizowany jest za pośrednictwem sieci Internet w ściśle określonych dniach i godzinach. Uczestnicy logują się do wirtualnej sali szkoleniowej poprzez programy do wideokonferencji (np. Microsoft Teams, Zoom czy Webex), a następnie uczestniczą w zajęciach prowadzonych na żywo. Pozwala to wziąć udział zarówno w prelekcjach, prezentacjach i wykładach, jak też zrealizować ćwiczenia grupowe czy dyskusję. Uczestnicy mają możliwość skorzystania z pomocy trenera prowadzącego, na przykład w chwilach gdy natrafią na trudniejsze zagadnienie czy porcję materiału. Warsztaty i szkolenia Microsoft Word stacjonarne - są to tradycyjne szkolenia Word oraz kursy Word prowadzone w sali szkoleniowej. Wciąż dla wielu uczestników bezpośredni kontakt z prowadzącym oraz innymi uczestnikami jest preferowaną drogą uczenia się i zdobywania nowych kompetencji. Wytłumaczenie trudniejszych porcji materiału lub złożonych zagadnień jest najłatwiejsze właśnie w trakcie stacjonarnego szkolenia Microsoft Word. Kursy Microsoft Word e-learningowe - są to kursy, które uczestnik może realizować w dogodnym dla siebie czasie i tempie. Kurs Word oparty o e-learning ma postać materiałów wideo, instrukcji i prezentacji do samodzielnego obejrzenia, a następnie przećwiczenia omawianych w nim zagadnień. Zaletą kursu Word w postaci e-learningu jest nie tylko możliwość realizacji zajęć w dogodnym dla nas miejscu i czasie, ale też najczęściej jego przystępna cena. Z racji tego, że nie wymaga on obecności trenera ani prowadzącego może on być oferowany w niższej cenie niż kursy Microsoft Word prowadzone na żywo. Niestety, gdy trafimy na trudniejsze zagadnienie nie możemy liczyć na pomoc trenera. Kurs Word z certyfikatem - wzięcie udziału w tego typu kursie pozwala uzyskać certyfikat potwierdzający realizację kursu. Warto zapoznać się z warunkami uzyskania certyfikatu, czy uprawnia do tego sam udział w kursie, czy też może pozytywne zaliczenie egzaminu końcowego. Oferty kursów Word przedstawione na górze strony zawierają informacje o możliwości uzyskania certyfikatu. Kurs MS Word od postaw - kursy tego typu skierowane są do osób początkujących oraz nie mających doświadczenia z pracą w programie Microsoft Word. W ich programie znajdziemy zagadnienia takie jak omówienie zastosowania programu, instruktaż menu programu, używania poszczególnych funkcji itp. Kursy Word dla zaawansowanych - pozwalają one poznać zaawansowane funkacje programu, np. zasady przygotowania korespondencji serwyjnej, automatyzacji w programie, osadzania niestandardowych dodatków w programie i łączenia programu Word z innymi programami wchodzącymi w skład pakietu Office. Kurs Microsoft Word - program kursu Jakie zagadnienia omawiane są w trakcie szkolenia lub kursu Microsoft Word? Każde szkolenie czy kurs różnią się programem, dlatego warto zapoznać się z nim wybierając kurs Word lub szkolenie z listy powyżej, jednakże większość tego typu kursów i szkoleń omawia zastępujące zagadnienia: co to jest edytor tesktu i jakie ma zastosowania, jak zbudowany jest program Microsoft Word i jakie funkcjonalności zawiera, tworzenie, edytowanie, zapisywanie i drukowanie dokumentów, formatowanie dokumentów: marginesy; podział na strony, sekcje, rodziały; nagłówek i stopka dokumentu; przypisy dolne i końcowe; indeksy i spis treści; formatowanie tekstu i używanie hiperłączy, zakładek; formatowanie treści z użyciem stylów: używanie gotowych stylów, modyfikowanie i tworzenie stylów; wzbogacanie dokumentów: tabele, obrazki, wykresy, dodatki niestandardowe; korespondencja seryjna i automatyzacja: wysyłki masowe, automatyzacja wysyłek i tworzenia listów; praca grupowa: śledzenie zmian, publikacja i udostępnianie, chronienie dokumentów przed dostępem i zmianami, zarządzanie zmianami; narzędzia redakcyjne: pisownia, ortografia, styl, interpunkcja, autokorekta, narzędzia dostosowania programu do własnych potrzeb: zmiany menu, skróty klawiaturowe, szablony własne Word kurs, Microsoft Word kurs online z certyfikatem Zostaw e-mail i otrzymuj powiadomienia, gdy pojawi się nowy kurs Microsoft Word online, w tym z certyfikatem! Lead Nurturing w formularzach HubSpot teraz dostępne dla użytkowników licencji HubSpot Marketing Hub Starter! Dotychczas HubSpot umożliwiał użytkownikom licencji HubSpot Marketing Hub Starter tylko prostą automatyzację dalszej komunikacji po uzupełnieniu i przesłaniu formularza przez użytkownika. Mieliśmy możliwość stworzenia 3 maili, które zostaną wysłane do osoby w określonym czasie. Były to tylko wiadomości w formie tekstowej, nie mogliśmy stworzyć maili w określonym layoucie graficznym i w ciekawszej formie, ale to się zmieniło! Stary edytor maila follow up w ustawieniach formularza HubSpot Nowa zakładka w edycji formularza HubSpot? Na pierwszy rzut oka wchodząc w edycję formularza, widzimy, że nie ma już zakładki Follow Up. Zastąpiła ją zakładka Automation. Po kliknięciu w zakładkę Automation pojawia się widok edytora, w którym będziemy mogli stworzyć trochę bardziej rozbudowane działania, które nastąpią po przesłaniu formularza. Opcje nadal będą ograniczone w porównaniu z tymi, które są dostępne w pakiecie HubSpot Marketing Hub Pro, ale funkcja Automation daje trochę więcej możliwości w stosunku do opcji Follow up. Jakie możliwości mają użytkownicy w ramach automatyzacji w formularzach korzystający licencji HubSpot Marketing Starter? Opcje dostępne w ramach automatyzacji zostały podzielone na 6 Kategorii, które pozwalają na: Delay – mamy możliwość wyboru 1 z 2 rodzajów opóźnień. Pierwszy pozwala ustawić opóźnienie kolejnej interakcji np. 1 dzień po / 1 godzinę po lub 1 minut po przesłaniu formularza. Drugi typ opóźnienia możemy ustawić, przypisując konkretny dzień tygodnia i porę dnia. Internal communication – pozwala na wysyłkę prostej wiadomości tekstowej do wybranego użytkownika lub użytkowników na naszym koncie HubSpot. Możemy również wysłać mail wewnętrzny w formie graficznej, korzystają ze wcześniej opracowanej treści i layoutu. External communication – w tym miejscu wybierzemy, który mail chcemy wysłać do użytkownika w ramach określonej sekwencji. Tu znajdują się wszystkie wiadomości tworzone w ramach automatyzacji. Record management – w tym miejscu będziemy mogli stworzyć zadanie w ramach określonych czynności po wypełnieniu formularza przez osobę. Zadanie może być przypisane do właścicieka takiego kontaktu lub do danego użytkownika w HubSpot. List management – w tym miejscu możemy dodać użytkownika będącego w naszym krótkim workflow do listy statycznej w HubSpot lub z takiej listy statycznej usunąć. Ads management – ta opcja pozwala dodać automatycznie użytkownika do listy reklamowej stworzonej w HubSpot. Dzięki temu wyświetlania im reklam np. na Facebooku, LinkedIn czy w Google. Mamy też możliwość usuniecie użytkownika z takiej listy za pomocą workflow. Jak stworzyć maile w ramach automatyzacji po wypełnieniu formularza? Maile, które będziemy wykorzystywać w ramach automatyzacji, tworzymy podobnie do tych w ramach np. newslettera w zakładce Marketing → Email → Create email. Przejdźmy do edycji maila, gdzie po utworzeniu komunikacji i ustawieniach tytułu maila klikamy zakładkę review and publish w celu opublikowana wiadomości wykorzystanej do automatyzacji. 📌 Wiadomość używana w ramach automatyzacji musi być opublikowana, nie możemy zostawić jej w szkicu. Inaczej nie będziemy mogli takiego maila wybrać w opcji automatyzacji. Co z mailami, które były podpięte w ramach funkcji follow up w starszej wersji ustawień formularza? Te maile zostały automatycznie skonwertowane przez HubSpot na wiadomości w ramach automatyzacji, ale nadal są to tylko wiadomości tekstowe, które można edytować i poprawić na wersję o lepszym wyglądzie, dodać grafiki itp. Można też przygotować nowe treści wiadomości, wykorzystując możliwość tworzenia maili w edytorze graficznym, którymi warto zastąpić wcześniejsze maile tekstowe w ustawieniach automatyzacji. Żeby zastąpić wcześniejszy tekstowy mail na nowy, który jest wysyłany po przesłaniu formularza wystarczy kliknąć pole w ramce send email. Po prawej stronie pojawi nam się opcja przypisania innej wiadomości do tego workflow. Śledzenie statystyk maili wychodzący automatycznie po uzupełnieniu formularza Tak jak w przypadku maili wysłanych regularnie można śledzić statystyki dotyczące wiadomości wysłanych w ramach automatyzacji. Jakie dane zobaczymy?: Do ilu osób dotarł mail; Ilość odbić (bounced); Ile osób się wypisało z listy marketingowej po wysłaniu maila; Jak bardzo się użytkownicy zaangażowali w dany mail; Które linki były najchętniej klikane (mapa kliknięć). O czym warto pamiętać, tworząc bardziej rozbudowaną komunikacje po wypełnieniu formularza? W ramach takiego workflow możemy stworzyć max. 10 akcji. W HubSpot mamy limity wysłania wiadomości marketingowych. W ramach pakietu Marketing Hub Starter możemy wysłać 5 maili w miesiącu do danego kontaktu. Na przykład planując rozbudowany workflow musisz wziąć pod uwagę ilość maili, jaka wyjdzie do danego użytkownika z workflow w miesiącu. Jeśli będzie to 5, to nie wyślesz już do niego maila w formie newsletter, ponieważ cały limit został wykorzystany na wysłanie wiadomości z workflow po wypełnieniu formularza. Żeby odbiorcy otrzymywali maile marketingowe w ramach workflow po wypełnieniu formularza trzeba spełnić 2 warunki: osoba musi mieć w HubSpot subskrypcję (zgodę) na komunikację marketingową i być oznaczona jako kontakt marketingowy. HubSpot Inbound Marketing Strategist Wysokiej klasy specjalista z dużym doświadczeniem w tworzeniu strategii Inbound Marketingu, na której silnie bazuje HubSpot. Z powodzeniem wdraża zarówno strategię Inbound Marketingu, jak również HubSpot w ramach całego obszaru marketingowego. Masz dość rutynowych czynności podczas pracy z umowami? Automatyzacja dokumentów to odpowiedź na Twoje potrzeby, która całkowicie zmieni Twoją perspektywę, a oprócz tego przyniesie wymierne korzyści dla Twojej firmy. O tym, od czego zacząć automatyzację dokumentów, dowiesz się z dalszej części artykułu. Praca z umowami w tradycyjnej formie, czyli wykorzystującej edytor tekstu oraz papierowe dokumenty, bywa żmudna. Zwłaszcza jeśli chodzi o powtarzalne umowy. Jako przedsiębiorca tracisz na formalności mnóstwo czasu, a Twoi pracownicy zapał do wykonywanych zadań. Możesz jednak uniknąć takich sytuacji, wykorzystując automatyzację dokumentów. Dzięki niej zwiększysz efektywność swojego biznesu. Zobacz, jakie kroki najlepiej wykonać na samym początku, aby rozpocząć swoją przygodę z automatyzacją i zmieniać spojrzenie na pracę z umowami. Automatyzacja dokumentów – na czym polega? Dostępność nowych rozwiązań w zakresie sprzętu oraz oprogramowania sprawiła, że wiele powtarzalnych czynności może być wykonywanych samoczynnie. To samo dotyczy tworzenia elektronicznych umów. Automatyzacja dokumentów sprawia, że rutynowe działania wykonywane przez człowieka realizowane są w tle. Nie musisz poświęcać na nie czasu i energii. W efekcie docierasz do celu, czyli powstania umowy, w znacznie szybszym tempie i przy mniejszym nakładzie pracy. Jak to wygląda w praktyce? Automatyzacja dokumentów umożliwia Ci generowanie umów na podstawie wcześniej przygotowanych szablonów. Najwygodniejszym rozwiązaniem jest posiadanie jednego wzoru dostosowanego do różnych sytuacji. Poszczególne warunki możesz wybierać z listy bądź bazować na bardziej zaawansowanych opcjach wykorzystywanego samym automatyzacja dokumentów uwalnia Cię od: przygotowania elektronicznych umów w edytorze tekstu,posiadania niezliczonej liczby szablonów,popełniania błędów wynikających z kopiowana,rutynowych, żmudnych czego zacząć automatyzację dokumentów? Automatyzacja dokumentów jest nieustannie rozwijanym procesem, ale o ugruntowanych podstawach. Możesz rozpocząć jej wdrażanie w swojej firmie, wykonując kilka prostych kroków. Wybierz dokumenty, które chcesz automatyzować Na początku musisz podjąć decyzję, które dokumenty chcesz automatyzować. Pamiętaj, że zabieg będzie najbardziej wydajny, gdy wybierzesz najczęściej stosowane w Twoim przedsiębiorstwie umowy. Mogą to być umowy o pracę,umowy zlecenia,umowy o dzieło,umowy sprzedaży,umowy platformę, dzięki której zautomatyzujesz swoje dokumenty Drugim, aczkolwiek bardzo ważnym krokiem, jest wybór odpowiedniego oprogramowania do automatyzacji dokumentów procesów biznesowych. Warto skorzystać z zaprojektowanych w tym celu narzędzi, takich jak platforma do pracy na dokumencie przez cały cykl życia umowy. Stworzony w tym celu Pergamin pozwala: przygotowywać umowy,akceptować je w ramach zespołów,zapraszać zewnętrznych kontrahentów,negocjować,podpisywać online lub poprzez kwalifikowany podpis elektroniczny,udostępniać np. oprogramowanie będzie dla Ciebie wsparciem w przejściu na automatyzację dokumentów, dlatego warto w nie zainwestować na samym początku wdrażania strategii automatyzacji. Przygotuj szablony, które zautomatyzują Twoje dokumenty Podstawą automatyzacji dokumentów jest baza szablonów. Na szczęście nie musisz ich tworzyć kilku lub kilkunastu, aby dopasować je do różnych warunków w ramach tego samego typu umowy. Automatyzacja ma na celu wprowadzenie w tym zakresie pewnego ograniczenia, chociażby pod względem liczby wzorów. Jednocześnie pozwala na zawarcie w szablonie wszystkich możliwych opcji, które będziesz wybierać z listy. Dobrze przygotowane szablony umów z polami do wypełnienia na zasadzie formularzy przyspieszą Twoją pracę z dokumentami. Zamiast wprowadzać wszystkie dane czy kopiować warunki umowy, możesz opierać się na pobieraniu informacji z bazy REGON czy też stosować zmienne. Takie możliwości daje Ci właśnie Pergamin. Chcesz zautomatyzować swoją pracę z dokumentami? Pokażemy Ci, jak działa Pergamin. Umów się na prezentację! Optymalizuj i automatyzuj jeszcze więcej! Pierwsze umowy stworzone w ramach automatyzacji procesów biznesowych pokażą Ci, jak Twoja firma może działać szybciej i efektywniej. Z czasem zauważysz, że powrót do tradycyjnej formy pracy jest zbyt kosztowny i po prostu niewygodny. Mamy dla Ciebie jeszcze kilka rad, które możesz wykorzystać w przyszłości: zwracaj uwagę, ile czasu oszczędzasz na automatyzacji,kontroluj, które umowy pojawiają się coraz częściej w Twojej firmie,optymalizuj swoje działania z umowami,automatyzuj jeszcze więcej!Podsumowanie Automatyzacja dokumentów stanowi nowoczesny sposób na pracę z powtarzalnymi dokumentami. Dzięki niej unikniesz rutynowych czynności, które są nieefektywne i narażają Twój biznes na stratę czasu oraz pieniędzy. Do automatyzacji dokumentów wykorzystuj tylko sprawdzone oprogramowanie, dające Ci najwięcej możliwości. Specjalnie dla Ciebie stworzyliśmy Pergamin, wygodną i intuicyjną Platformę umożliwi Ci wprowadzenie automatyzacji dokumentów w swojej firmie i dalszy rozwój w tym zakresie. Testerzy manualni i nudne powtarzalne zadania — strzeżcie się, bo nadchodzi era automatyzacji! Automatyzacja nigdy nie była tak prosta, bo na białym robo-koniu wjeżdża Robot Framework, narzędzie proste w obsłudze jak młotek, a zarazem potężne jak machina oblężnicza. Pamiętam, jak w jednej firmie nie mogłem pogodzić się z faktem, że wiele nieskomplikowanych testów musiałem wykonywać ręcznie. Jeszcze gorszy był fakt, że musiałem to robić za każdym razem, gdy wychodziła nowa wersja naszego produktu. Nowych funkcjonalności przybywało, a więc i testowanie zajmowało coraz dłużej. Nie będę ukrywał i szczerze przyznam, że stale przeszukuję rynek pracy w poszukiwaniu ciekawych ofert pracy. Dzięki temu orientuję się w zapotrzebowaniu na konkretnych specjalistów, ale też zauważam trendy technologiczne. Tak się złożyło, że w wielu ofertach zaczęła pojawiać się tajemnicza fraza — „Robot Framework”. Zainteresowany wygooglałem i zacząłem czytać. Okazało się, że to może być moją maścią na ból, który przeżywałem, wykonując manualnie po raz setny ten sam test. W zaledwie kilka dni samodzielnie przygotowałem środowisko i napisałem pierwsze testy, którymi podzieliłem się z zespołem. Początki były trudne, bo musiałem ostudzić obawy współpracowników, ale w końcu się udało — nasze testy manualne sukcesywnie zaczęliśmy zastępować automatycznymi. To pozwoliło nam na oszczędzenie czasu na nudnych, żmudnych zadaniach i wykorzystanie go na poprawianie jakości produktu. Narzędzie, którego się nauczyłem, pomogło mi też w zmianie pracy, bo okazało się, że moja przyszła firma również postawiła na tę technologię. Moja przygoda z Robot Framework trwa już ponad 2 lata, a ja wciąż znajduję dla niego nowe zastosowania. Teraz pewnie zastanawiasz się… Co to jest Robot Framework i dlaczego jest taki super? Robot Framework to narzędzie do automatyzacji testów i procesów zwanych RPA, czyli Robotic Process Automation. To pojęcie wciąż zyskujące na popularności, a oznacza zrobotyzowaną automatyzację procesów. Robotem może być zarówno maszyna, jak i oprogramowanie, natomiast omawiany proces jest czymś, co jeszcze do niedawna robił człowiek, ale nic nie stoi na przeszkodzie, aby wykonywał to ów robot. Jak dobrze wiemy, komputery z każdym rokiem rosną w siłę (obliczeniową), a wraz z nimi rośnie także poziom skomplikowania oprogramowania. Dzisiejsze programy mają coraz więcej możliwości, ale aby zapewnić im stabilne działanie, należy sporo czasu poświęcić na ich testowanie, którego celem jest zapewnienie jakości produktu. Liczba testów potrzebnych do sprawdzenia poprawnego działania specjalistycznych programów przekracza już często możliwości ludzkie, jednak automatyzacja wymaga umiejętności programowania oraz ogromnych nakładów finansowych i drogich narzędzi. Czy aby na pewno? Na ratunek przybywa Robot Framework, który udowadnia, że nic z powyższych nie musi być prawdą. Dlaczego? Jest darmowy Robot Framework rozwijany jest na zasadzie open-source, czyli oprogramowania z upublicznionym kodem źródłowym. To oznacza, że każdy może wziąć udział w rozwoju narzędzia, ale też korzystać z niego zupełnie za darmo. Tak, za darmo. Chętne firmy mogą też zapisać się jako członkowie fundacji i, płacąc roczne opłaty, wspierać rozwój narzędzia. Darmowy charakter oprogramowania zachęca do jego używania, ale też przyczynia się do powstania atmosfery wdzięczności, dzięki której ludzie chętnie i bez przymusu pomagają rozszerzać jego możliwości. Proponowane nowe funkcje i zmiany są sprawdzane przez członków społeczności i stopniowo wdrażane do kolejnych wersji. Jeśli Twój szef kiedyś powie, że firma nie ma kasy na automatyzację, bo to kosztowny proces — pokaż mu Robot Framework. Jest prosty w instalacji Do działania na systemie potrzebny jest jedynie Python, którego instalacja jest prosta jak instalacja Simsów. Ściągnąć go można z oficjalnej strony. Python działa na dowolnym systemie operacyjnym, a Robot Framework jest tak naprawdę pewną „zaawansowaną nakładką” na ten język programowania, więc nic więcej nam nie trzeba. Gdy już masz Pythona, wystarczy, że zainstalujesz Robot Framework komendą: pip install robotframework I sprawdź, czy instalacja się powiodła i jaką wersję masz zainstalowaną: robot --version Prawda, że proste? Myślę, że niewiele trudniejsze od obsługi myszki. Dobra, ale co dalej? Wystarczy tylko 1 plik, aby uruchomić automatyczne testy Tam, gdzie jedne narzędzia wymagają magisterki z programowania, aby skonfigurować środowisko, Robot Framework galopuje na skróty. Wystarczy stworzyć dowolny plik tekstowy z rozszerzeniem .robot, wystukać kilka znaków, uruchomić jedną komendę i już możemy cieszyć się pierwszy testem automatycznym. Pokażę Ci, jak to zrobić. Stwórz w nowym folderze plik o nazwie otwórz go w dowolnym edytorze tekstu (np. Notatnik lub Notepad++, chociaż zdecydowanie bardziej polecam PyCharm) i wypełnij go poniższym kodem: *** Test Cases *** Basket Should Have 3 Vegetables ${basket} Create List tomato corn lettuce Length Should Be ${basket} ${3} Zapisz plik i uruchom komendę w wierszu poleceń, będąc w katalogu, w którym stworzono plik: robot Jeśli wszystko się udało, konsola powinna nas poinformować, że nasz test został wykonany i się powiódł. W naszym folderze powinny też powstać 3 nowe pliki wyjściowe: i Zaraz o nich opowiem 🙂 Gratulacje! ? Twój pierwszy test automatyczny już jest gotowy do pracy. Robot nigdy się nie męczy, więc test można modyfikować i odpalać w nieskończoność. Ten artykuł nie ma na celu nauki narzędzia, a jedynie ukazać jego możliwości, a więc jeśli rozgrzałem w Tobie ciekawość, to poczekaj na kolejny artykuł z tej serii. Jeśli masz słabą cierpliwość i chcesz dowiedzieć się więcej TERAZ, to odwiedź oficjalną stronę, gdzie znajdziesz pełną dokumentację i proste przykłady. Ma zrozumiałe i czytelne logi Wróćmy do naszego testu. W naszym folderze powinniśmy mieć 3 nowe pliki. Zajrzyjmy do który zawiera logi ze wszystkimi krokami, jakie zostały wykonane w teście. Widok powinien być mniej więcej taki: Widok pliku Widzimy tu liczbę testów oraz jak wiele z nich skończyło się powodzeniem (zielony pasek), widzimy ile czasu trwały testy (tak, ten test jest tak krótki, że trwał nieco ponad s, stąd wszędzie zera). Zielony kolor dla testera jest jak brak kolejki na poczcie — zawsze cieszy. Testy, które się nie powiodły, oznaczane są zwyczajowo kolorem czerwonym. Nie lubimy koloru czerwonego. Bardzo wygodna jest możliwość rozwinięcia każdego testu i podejrzenia każdego kroku, jaki został wykonany. Klikając na nazwę testu, rozwinie się nam lista użytych keywordów (słów kluczowych), a jeśli ponownie na nie klikniemy, zobaczymy szczegóły dotyczące ich wykonania — krótki opis kroku, czasy rozpoczęcia, zakończenia i trwania oraz wynik: Szczegóły konkretnych kroków testu w pliku Plik jest mniej szczegółowym plikiem w formie raportu zdawanego swojemu przełożonemu (np. test managerowi), natomiast plik zawiera pełny zestaw informacji z danego uruchomienia testów i nie jest przeznaczony do czytania przez ludzi, a do przetwarzania danych, np. w celu dalszej automatyzacji procesu testowania. Ma najprostszy do czytania kod na świecie Ciężko wyobrazić sobie programowanie bez dziwnych nawiasów, niespodziewanych średników i wszechobecnych znaków równości. Coś, co wydaje się naturalne, tu zostało praktycznie wyeliminowane. Da się? Da się. Liczba rozpraszaczy została ograniczona do minimum, a sam kod składa się głównie z tekstu, który można czytać jak wiersz. Czytelność kodu zależy oczywiście od programisty, ale wspierane przez Robot Framework podejście KDT (Keyword Driven Testing), opiera się na pisaniu keywordów, które odgrywają rolę funkcji wykonujących proste czynności. Łączenie ich w większe formacje pozwala uzyskać treść testu, którą może przeczytać każdy, włącznie z osobami nietechnicznymi. To daje ogromną przewagę nad innymi frameworkami do testowania, których kod jest często zrozumiały tylko dla programistów. Zastosowanie Robot Framework do automatyzacji testów pozwala zacieśnić współpracę pomiędzy testerami a deweloperami, a nawet ludźmi z biznesu. Pomaga to lepiej zrozumieć siebie nawzajem i swoją pracę, ale przede wszystkim lepiej zrozumieć testowany produkt i efektywnie zwiększyć nasze zaufanie do jego jakości. Zdarza się też, że niektóre firmy piszą testy w języku narodowym (np. po francusku czy niemiecku), aby móc jeszcze dokładniej zdefiniować ich kroki. Nic przecież tak dobrze nie wyjaśnimy, jak w naszym ojczystym języku. Ja jednak odradzam to podejście, gdyż bardzo ogranicza to możliwość podjęcia współpracy z osobami, które tego języka nie znają. Nie wymaga znajomości Pythona i innych języków programowania Język programowania, który nie wymaga umiejętności programowania? Robotowi chyba do tego najbliżej. Z pełną odpowiedzialnością mogę przyznać, że mogą go używać osoby, które nie znają się na programowaniu, ale też muszę mocno zaznaczyć, że zdecydowanie ta umiejętność się przydaje. Nawet jeśli tester jest w stanie stworzyć testy automatyczne, to mogą zaistnieć pewne sytuacje, w których ograniczenia języka nie pozwolą na uzyskanie zamierzonych wyników. W tej sytuacji przychodzi z pomocą Python, który można dowolnie łączyć z kodem Robotowym, zdecydowanie poszerzając jego możliwości. Osobiście znam projekty, w których testerzy automatyzują testy przy użyciu RF, ale mają do pomocy doświadczonego programistę, który w razie przeszkód, pomaga im wprowadzić wymaganą funkcjonalność. Pojęcia zmiennych i zakresu ich widoczności, funkcji oraz parametrów są niezbędne, aby dobrze władać Robotem. Dobry tester jest w stanie wiele wyciągnąć z tego narzędzia, jednak specjalistyczna wiedza programistyczna pozwoli mu wydusić z niego naprawdę ogromne możliwości. Posiada wiele bibliotek rozszerzających możliwości Robot Framework posiada już ponad 300 wbudowanych i gotowych do użycia keywordów wykonujących najczęstsze i najbardziej przydatne operacje. Mimo wszystko społeczność szybko znalazła obszary, w których warto było dopisać nowe biblioteki, które zawierają w sobie dziesiątki kolejnych keywordów. Liczbę takich bibliotek ciężko dokładnie policzyć, gdyż wciąż powstają nowe, a wiele z nich jeszcze nie zostało upublicznionych. Robota można bardzo łatwo wzbogacić o kolejne funkcjonalności, stąd jego potencjał wzrostowy jest naprawdę duży, co na pewno pomoże mu w podboju rynku. Przykładowe biblioteki i ich zastosowanie: SeleniumLibrary – testowanie aplikacji webowych i automatyzacja procesów wykonywanych w przeglądarkachDatabase Library – sprawdzanie wyników zapytań do baz danychHTTP Library – obsługuje mechanizmy zapytań HTTP wykorzystywane do testów REST APIAndroid / iOS Library – biblioteki umożliwiające testowanie urządzeń mobilnychSSHLibrary – pozwala na testowanie maszyn w sposób zdalny Ma czytelną strukturę plików O tym, że bałagan nie pomaga w pracy, wie chyba każdy. Wagę porządku docenia na pewno Pekka Klärck, czyli twórca Robot Framework. Zaimplementował on kilka mechanizmów, które wspierają dobrą organizację testów. Przede wszystkim Robot Framework nie tworzy dziesiątek dodatkowych plików, które są potrzebne do odpowiedniego działania. Tak naprawdę, to nie tworzy żadnych plików (oprócz tych 3 plików przechowujących wyniki, o których już wspomniałem). Ponadto, testy związane z innym komponentem możemy przenieść do oddzielnego pliku, co automatycznie zostanie uznane za dwie różne suity testowe (ang. test suite), czyli zestawy testów. Tak samo możemy niektóre pliki przenieść do osobnych folderów, co również pozwoli nam je pogrupować (np. pod względem rodzaju testów). Same pliki dzielą się na sekcje, które wydzielają nam obszary zmiennych, keywordów i testów, co widać na poniższym przykładzie: *** Variables *** ${NAME} Mateusz *** Test Cases *** Introduce Yourself Say Hello ${NAME} *** Keywords *** Say Hello [Arguments] ${name} Log Hello, ${name} Do dyspozycji jest także tagowanie, czyli oznaczanie testów konkretnym słowem. Pozwala nam to przede wszystkim na sterowanie wykonaniem testów, gdyż możemy uruchomić lub wykluczyć testy z konkretnym tagiem. Tagi są też uwzględnione w raporcie, dzięki czemu możemy podejrzeć statystyki dotyczące konkretnego obszaru testowania. Jest też kilka sposobów na wydzielenie danych do zewnętrznych plików oraz oddzielenie zasobów, które nie są testami (keywordów, zmiennych, bibliotek) do tzw. resource files, ale o tym opowiem innym razem. Jest łatwy w integracji z innymi narzędziami Najpopularniejszy system do automatyzacji procesu budowania i wdrażania oprogramowania, czyli Jenkins, również posiada wtyczkę do Robot Frameworka. Z doświadczenia wiem, że integracja Robota z jakimkolwiek narzędziem jest dość prosta, gdyż jest on oparty o Pythona, czyli jeden z najpopularniejszych języków programowania na świecie, do którego już wiele zostało wymyślone. Istnieją wtyczki podpowiadające składnię w najpopularniejszych środowiskach programistycznych (IDE), są lintery, które sprawdzają czytelność i zgodność kodu z ustalonymi zasadami, są agregatory pozwalające tworzyć przyjazną dokumentację. Liczba narzędzi wspierających Robota stale rośnie, a to wszystko dzięki społeczności programistów, którzy sami integrują różne narzędzia i udostępniają to światu, aby pozwolić innym czerpać korzyści z ich wykonanej pracy. Testy automatyczne to nie wszystko Prosta składnia i łatwa konfiguracja sprawiają, że Robot Framework zyskuje popularność też w innym obszarze – RPA, czyli zrobotyzowanej automatyzacji procesów. Wyobraźmy sobie takie sytuacje… W firmie jest kilkuset pracowników, do których trzeba co miesiąc wysyłać powiadomienie o zaktualizowanie listy wybranych benefitów? Nie trzeba już o tym pamiętać – Robot zrobi to za Ciebie. Twój zespół ma comiesięczne spotkanie, a zdarza się, że niektóre sale są zajęte? Robot sam wyszuka wolną, zarezerwuje i wszystkim wyśle przypomnienie. Prowadzisz arkusz Excela, w którym regularnie dokonujesz analogicznych zmian? To też możesz oddelegować Robotowi 🙂 Automatyzacja sięgnie (prawie) tak daleko, jak Twoja wyobraźnia. Oczywiście musisz zachować w tym pewien rozsądek i nie spędzać czasu na automatyzacji rzeczy, które są zbyt skomplikowane lub charakteryzują się zbyt dużą zmiennością. Może to być mało opłacalne. Zawsze jest miejsce na poprawę Robot Framework powstał w 2005 roku w fińskiej firmie Nokia, by po 3 latach zostać upublicznionym jako oprogramowanie open-source. Od tego czasu liczba jego użytkowników stale rośnie, a w ostatnich latach można zauważyć naprawdę duży przyrost popularności. Otwarte oprogramowanie jest tworzone głównie przez pasjonatów, a jego postęp przyspiesza wraz z wielkością społeczności. Fundacja Robot Framework zrzesza już ponad 40 firm i organizacji, a ostatnio przybywa ich nawet kilka miesięcznie! Każda kolejna wersja oprogramowania przynosi coś nowego, ale wciąż jest jeszcze wiele miejsca na poprawę. Jednymi z najbardziej oczekiwanych ulepszeń są: Pełne wsparcie dla instrukcji warunkowych (obecnie ten mechanizm obsługują keywordy) — funkcjonalność ma być wprowadzona wraz z wersją ale bez problemu można to obejść stosując PythonaZagnieżdżone struktury (np. pętle) — teraz można je uzyskać przy pomocy Pythona, mają pojawić się w Robocie w wersji mniej surowa dokumentacja — nie dla wszystkich jest to wada, jednak wbudowanie do dokumentacji możliwości sortowania lub wyszukiwania po nazwach keywordów byłyby na pewno użytecznymi udogodnieniami Koniec wymówek Istnieje wiele narzędzi do automatyzacji i każde cechuje się czymś innym, ale jak dotąd nie poznałem takiego, które mogłoby konkurować z Robot Framework. Może są takie, które są w stanie w niektórych obszarach wygrać bitwę, ale to Robot Framework ostatecznie wygrywa wojnę 🙂 Jestem w stanie sobie wyobrazić wiele wymówek, które mogą powstrzymywać firmy przed wprowadzeniem automatyzacji i Robot jest właśnie odpowiedzią na te wszystkie obawy. Jest darmowy, łatwy w konfiguracji, prosty w obsłudze (a jednocześnie potężny w możliwościach), szybki w działaniu, przystępny w nauce, wszechstronny i nieskomplikowany w integracji. To właśnie takie technologie sprawiają, że IT jest cool. ? To koniec tego artykułu, ale już teraz zapraszam Cię na kolejne dawki Robot Framework w serii poświęconej automatyzacji. Zapisz się na newsletter, a nic Cię nie ominie 🙂Dla osób głodnych wiedzy, chcących zobaczyć Robot Framework w akcji, zamieszczam wideo z webinaru, który prowadziłem 4 czerwca 2020. Link do webinaru. Procesor tekstu to zaawansowany edytor tekstowy. Najczęściej używane i zarazem najbardziej rozpowszechnione to Word (część pakietu Microsoft Office) oraz Writer (część pakietów OpenOffice oraz LibreOffice). Istnieją również inne procesory tekstu ale są raczej niszowymi produktami. Procesor tekstu Microsoft Word W Microsoft Word można wstawić zarówno „przykładowy tekst” jak i stosowany w poligrafii „Lorem ipsum”. Ten pierwszy zmienia się wraz z wersjami MS Office. Może to być fragment pliku pomocy lub inny tekst który według Microsoftu będzie się do tego nadawał. Przypadkowy tekst (random) Przypadkowy tekst możemy wstawić wpisując w treści dokumentu =rand() i wciskając Enter. Znowu w zależności od wersji pakietu MS Office będzie to różna ilość tekstu. Aby wymusić własną ilość tekstu w nawiasie należy podać liczby, które będą kolejno odpowiadały za ilość wstawionych akapitów oraz ilość zdań w każdym z akapitów. Liczby te należy rozdzielić przecinkiem, np. =rand(5,2) + Enter wyświetli pięć paragrafów z dwoma zdaniami w każdym z nich. Lorem ipsum Aby zamiast przypadkowego tekstu (wypisywanego w języku w jakim jest używany pakiet MS Office) wyświetlić tekst nazywany Lorem ipsum w języku łacińskim należy użyć tej samej składni polecenia ale zamaist „rand” należy wpisać „lorem„. Będzie to wyglądało w następujący sposób =lorem() + Enter lub =lorem(5,2) + Enter. Procesor tekstu Writer Procesor tekstu Writer z pakietu LibreOffice wymaga innego działania aby uzyskać efekt podobny do tego z MS Word. Dla jednych okaże się łatwiejszy do zapamiętania i użycia, a innym nie będzie to robiło żadnej różnicy. Przypadkowy tekst-wypełniacz W polskiej wersji językowej LibreOffice przypadkowy tekst-wypełniacz (tak jest nazwany w programie) można uzyskać wpisując litery TW + klawisz F3. Tutaj niestety nie mamy możliwości dodawania parametrów co do ilości paragrafów i zawartych w nich zdań. Lorem ipsum Podobnie jak przy tekście-wypełniaczu – fragment tekstu Lorem ipsum można uzyskać poprzez wpisanie LOREM i wciśnięcie klawisza F3. Przy Lorem ipsum również nie ma możliwości dodania parametrów co do ilości wierszy i zdań w akapicie. Autotekst Wstawianie powyższych przykładowych tekstów za pomocą skrótów może być szybkie i pomocne dla osób które w miarę często z tego korzystają. Natomiast osoby które chcą skorzystać z wstawiania autotekstu sporadycznie łatwiej zapamiętają inny sposób. Wystarczy z górnego paska menu wybrać kolejno:Narzędzia –> Autotekst… –> Standard i z rozwiniętej listy wybrać Lorem Ipsum lub Przykładowy tekst-wypełniacz. Jak można zaobserwować w oknie Autotekst jest dużo więcej przykładowych automatycznych tekstów do wstawienia oraz można tworzyć własne szablony autotekstu. Okno Autotekst można przywołać za pomocą skrótu klawiaturowego Ctrl+F3. Autotekst Podsumowanie Więcej o przykładowym tekście Lorem Ipsum przeczytać można na stronie Można tam przeczytać między innymi skąd się wziął tekst Lorem Ipsum, czym jest, do czego go używać i poznać przykładowe fragmenty. Na tej stronie dostępny jest również generator tekstu Nawigacja wpisu

automatyzacja czynności w edytorze tekstu